Học thuật VN: an ninh & quốc phòng tăng, khoa học giảm

Đọc câu văn như than thở trong bài “Thật buồn cho cái lò ấp tư tưởng của Hội đồng lý luận trung ương” (1) làm tôi có cảm hứng đếm. Tôi dùng dữ liệu về danh sách phó giáo sư được công bố trong năm 2012 và 2013 để đếm xem số PGS trong 2 năm đó biến chuyển ra sao. Kết quả khá thú vị:

Số người được công nhận chức danh PGS năm 2012 (số đầu tiên) và 2013 (số thứ hai) cho một số lĩnh vực. Vì các lĩnh vực như “Khoa học An ninh” và “Khoa học Quân sự” tôi không biết xếp vào loại gì nên để trong […]:

Khối khoa học […] 
KH An Ninh: 10 → 16 
KH Quân sự: 31 → 41 
Chính trị học: 6 → 8

Khối kinh tế và xã hội học: 
Kinh tế học: 48 → 50 
Luật học: 11 → 10 
Giáo dục: 23 → 16
Khối khoa học tự nhiên: 
Toán học: 5 → 6 
Vật lí: 15 → 18 
Cơ học và cơ khí học: 20 → 26 
Sinh học: 15 → 14 
CN Thông tin: 20 → 7 
Y học: 86 → 75
Thấy gì trong bảng số liệu trên? Số PGS trong các lĩnh vực như toán, vật lí, cơ học, sinh học và y học giảm khoảng 3% trong 2 năm 2013 và 2012. Trong cùng thời gian, số PGS trong lĩnh vực kinh tế, luật và giáo dục giảm 8%. Nhưng trong thời gian đó, số PGS lĩnh vực “khoa học an ninh”, “khoa học quân sự” và chính trị học tăng từ 47 người năm 2012 lên 65 người năm 2013, một tỉ lệ tăng trưởng 38%.
Trong năm 2012 có 426 người được công nhận chức danh PGS; trong số đó có 11% thuộc 3 ngành “khoa học an ninh”, “khoa học quân sự” và chính trị học; tỉ lệ này cho năm 2013 là 13% (65 / 491). Năm 2013, số PGS của 3 ngành an ninh, quốc phòng và chính trị cộng lại còn cao hơn số PGS các ngành toán học, vật lí, cơ học và sinh học cộng lại.
Như vậy, trong khi số PGS các ngành khoa học tự nhiên và khoa học xã hội giảm, thì số PGS ngành an ninh & quốc phòng và chính trị tăng nhanh nhất. Không biết các nước khác thì sao, nhưng ở Úc, theo tôi biết là không có giáo sư nào chuyên ngành “khoa học an ninh” và “khoa học quân sự”. Tốc độ tăng trưởng về số PGS của hai ngành khoa học an ninh và quân sự ở VN có thể nói là một hiện tượng rất đặc thù VN và nó có thể góp phần làm cho nền học thuật VN không giống nước nào trên thế giới.